Tips bij het verwerken van zwaluwstaartplaten
Het goed leggen van zwaluwstaartplaten is belangrijk voor een stevige en duurzame vloer. Doe je dit niet goed? Dan kun je te maken krijgen met scheuren, instabiliteit of slechte isolatie. Gelukkig kun je dit makkelijk voorkomen met de juiste aanpak. In dit kennisbankartikel leggen we uit hoe je zwaluwstaartplaten correct verwerkt voor toepassing bij:
- vloerverwarming;
- watervaste vloeren;
- geluidsisolerende vloeren.
Tips voorafgaand aan het leggen van zwaluwstaartplaten
Een goede voorbereiding voorkomt dat je tijdens het leggen nog aanpassingen moet doen. Let daarom voor je begint op de volgende punten:
- Sla de zwaluwplaten vlak en droog op, zodat ze niet vervormen of onnodig vuil worden.
- Zorg dat je voldoende werkruimte hebt om platen veilig te verplaatsen en op maat te maken.
- Leg alle benodigde materialen en gereedschappen klaar, zoals randstroken, bevestigingsmiddelen, een haakse slijper en beschermende handschoenen.
- Meet leidingdoorvoeren, afvoeren en andere sparingen vooraf nauwkeurig in.
- Maak vooraf duidelijke afspraken wanneer meerdere mensen tegelijk aan de vloer werken.
Hoe leg je zwaluwstaartplaten?
Gebruik het onderstaande stappenplan voor het correct leggen van zwaluwstaartplaten.
Controleer de draagconstructie
Controleer voordat je begint of de balklaag voldoende sterk is om de nieuwe vloer te dragen om vervorming te voorkomen. Houd daarbij rekening met het gewicht van de zwaluwstaartplaten, de natte mortel, de uiteindelijke vloerafwerking en de belasting tijdens het gebruik. Laat de constructie beoordelen wanneer je twijfelt over de draagkracht of staat van de balklaag.
Let tijdens het leggen van zwaluwstaartplaten ook op je eigen veiligheid. Een zwaluwstaartplaat heeft, ondanks de geribde zijflenzen, vaak scherpe randen en hoeken. Draag daarom beschermende handschoenen en veiligheidsschoenen.
Bepaal de vloeropbouw- en dikte
Bepaal vóór het leggen welke vloeropbouw je nodig hebt. De benodigde vloerdikte hangt af van de toepassing en de hart-op-hartafstand van de balken. In de tabel hieronder staan de richtlijnen.
Soort vloer | Vloerdikte in mm |
|---|---|
Standaard met woonbelasting (h.o.h. afstand balken max. 600 mm) | 16 + minimaal 20 |
Standaard (h.o.h. afstand balken 600 - 1500 mm) | 16 + 34 |
Standaard (h.o.h. afstand balken 1500 - 2500 mm) | 16 + 59 |
Geluidsisolerende + brandveilige | 16 + 34 |
Samenwerkende hout-beton | 16 + 34 |
Vloerverwarming (ø 16 mm) | 16 + 16 + 20 |
Tijdelijke onderstempeling
Bij een hart-op-hart afstand groter dan 1200 mm (vloerdikte 50 mm) of 1000 mm (vloerdikte 75 mm) is het noodzakelijk de zwaluwstaartplaten tijdelijk te onderstempelen. Per overspanning is één stempelrij voldoende.
Zwaluwstaartplaten op maat maken
Zwaluwstaartplaten kunnen, zowel in de breedte- als in de lengterichting, eenvoudig op maat worden gemaakt met een haakse slijper. Sparingen kunnen eveneens met een haakse slijper of met een decoupeerzaag worden gemaakt.
Zwaluwstaartplaten leggen en overlappen
Leg de zwaluwstaartplaten haaks op de houten balklaag. Begin met een rij platen waarbij je de eerste plaat met de blauwe opdruk naar beneden plaatst, gevolgd door een plaat met de opdruk naar boven. In de volgende rij begin je met een plaat met de blauwe opdruk naar boven, gevolgd door een plaat met de opdruk naar beneden. Eventueel kunnen de platen ook in halfsteensverband worden gelegd.
Houd de vloer circa 5 à 10 mm vrij van het opgaande werk. Wij raden aan hiervoor randstroken te gebruiken. Bij een geluidsisolerende vloer moeten geluidsisolerende steenwol randstroken met een dikte van 20 mm worden toegepast.
Overlappingen
Houd bij het overlappen van de platen rekening met:
- Overlap aan de lange zijden: Zorg ervoor dat de lange kanten elkaar overlappen door de onder- en boven zijflenzen van de platen tot aan het eerste profiel over elkaar te schuiven. De werkende breedte is dan ongeveer 580 mm.
- Overlap aan de kopse kant: Om de platen aan de kopse kant te laten overlappen, klik je de zwaluwstaartplaten om en om over een lengte van 50 tot 100 mm in elkaar. Zorg er hierbij er voor dat een van de zwaluwstaartplaten de blauwe opdruk aan de onderkant heeft en de ander aan de bovenkant.
Zwaluwstaartplaten bevestigen
Hoe je zwaluwstaartplaten bevestigt, hangt af van het type draagconstructie en de gekozen vloeropbouw. Hieronder lees je hoe je een zwaluwstaartplaat bevestigt aan een specifieke draagconstructie.
Houten balklaag of vloerdelen
Bij een nieuwe houten balklaag nagel je de zwaluwstaartplaten op de overlappen in de bovenflens. Wanneer je zwaluwstaartplaten gaat bevestigen aan oude houten balken of vloerdelen, dien je deze in de onderflens te nagelen. Gebruik hiervoor normale draadnagels of zelftappende parkers.
Stalen balken
Voor het bevestigen van zwaluwstaartplaten aan stalen balken gebruik je schietnagels, deuvels of popnagels. Bij bevestiging met schietnagels of deuvels, die zorgen voor een momentvaste verbinding, is aanvullende krimpwapening nodig.
Betonbalken of gemetselde ondersteuningen
Bij gebruik van zwaluwstaartplaten in combinatie met betonbalken of gemetselde ondersteuning, leg je de platen in cementspecie. De zwaluwstaartplaten kunnen worden belast totdat de specie is uitgehard. Bij gasbetonblokken gebruik je parkers.
Samenwerkende hout-beton vloer
Voor een samenwerkende hout-beton vloer, bevestig je in elke onderflens van de zwaluwstaartplaat een geharde schroefnagel ter hoogte van de balken. Zorg ervoor dat de kop van de nagel na bevestiging gelijk ligt met de bovenzijde van de zwaluwstaartplaat. Om te voorkomen dat de houten balklaag doorbuigt tijdens het aanbrengen en drogen van de mortel, moet je de balklaag tijdelijk onderstempelen.
Mortel aanbrengen
Gebruik voor het afwerken (lichtgewicht) fijn grind beton B25 (C20/25) of een gietvloermortel (GD20). Bereken vooraf hoeveel mortel je nodig hebt met de volgende formule:
Vloerdikte - 8 = liters per m²
Breng de mortel aan op de zwaluwstaartplaten en zorg dat de profielen goed worden gevuld. Rei de iets meer dan aardvochtige specie haaks af op de zwaluwstaartplaat en verdicht deze goed met de spaan. Tijdens het aanbrengen van de mortel fungeren de zwaluwstaartplaten als bekisting. Pas nadat de mortel is uitgehard, dienen de platen als wapening. Hierdoor is het niet mogelijk om direct een keramische of natuursteen vloerafwerking in de mortel aan te brengen. Terrazzovloeren (granito) dienen altijd op een ondergrond van vlak afgewerkt beton te worden gelegd.
Om krimpscheuren te voorkomen, dient de aangebrachte mortel
op de zwaluwstaartplaat geleidelijk te drogen en uit te harden. Dek de afgewerkte mortelvloer tijdelijk af met polyethyleen folie en belast de vloer niet totdat deze voldoende is uitgehard.
Zwaluwstaartplaten gebruiken bij vloerverwarming
Bij vloerverwarming mag een zwaluwstaartplaat nooit blijvend aan de onderconstructie worden bevestigd. Om te voorkomen dat de vloer tijdens het drogen van de mortel langs de randen of in de hoeken omhoog komt, kun je de randen van de vloer tijdelijk fixeren met knellatten of klossen. Let op de volgende punten:
- Houd een vrije ruimte van minimaal 10 mm rondom de vloer ten opzichte van het opgaande werk.
- Afhankelijk van de uitvoering kunnen de vloerverwarmingsleidingen met tape, (klem)zadels of een kunststof klemrailsysteem op de bovenflens van de zwaluwstaartplaat worden aangebracht.
- Monteer de vloerverwarmingsbuizen zoveel mogelijk haaks op de bovenflens van de platen.
- Bevestig de zwaluwstaartplaten zelf niet aan de ondergrond!
Zwaluwstaart gebruiken bij een watervaste vloer
Voor de juiste verwerking in een watervaste vloer moet je ter hoogte van de wand- en vloeraansluiting, douche- en afvoergoot en eventuele doorvoeringen op de betonvloer een waterdichte aansluiting maken met kimband. Wanden in de natte ruimte kunnen ook op een in de vloer meegestorte kim worden geplaatst.
Geluidsisolerende (zwevende) vloer maken
Breng steenwol oplegstroken met een dikte van 25 mm en een breedte van 100 mm direct op de balken aan, met een minimale hart-op-hart afstand van 500 mm. De oplegstroken moeten op de vloerdelen ter hoogte van de balken worden aangebracht.
Wanneer de hart-op-hart afstand groter is dan 800 mm of de gebruiksbelasting groter is dan 2,5 kN/m², raden wij aan om rubbergranulaat of Sylomer TSS oplegstroken te gebruiken. Let erop dat zwaluwstaartplaten bij een geluidsisolerende vloer nooit blijvend aan de onderconstructie mogen worden bevestigd. Andere punten waar je op moet letten zijn:
- De kopse kanten moeten altijd ter hoogte van een oplegstrook worden overlapt.
- Gebruik steenwol randstroken om de vloer vrij te houden van het opgaande werk.
- Vermijd contactbruggen bij bijvoorbeeld CV-buizen en leidingen door deze met dezelfde minerale wol te isoleren.
Veelgemaakte fouten bij het leggen van zwaluwstaartplaten
Platen in de verkeerde richting leggen
Zwaluwstaartplaten moeten haaks op de houten balklaag worden gelegd. Leg je de platen evenwijdig aan de balken, dan werken ze niet in de voorgeschreven overspanningsrichting. Hierdoor kan de vloer meer doorbuigen en neemt de kans op vervorming en scheurvorming toe.
Te weinig overlap gebruiken
Een te kleine overlap kan ervoor zorgen dat de platen onvoldoende op elkaar aansluiten of tijdens het aanbrengen van de mortel verschuiven. Daardoor kan de mortel tussen de platen wegzakken en ontstaat er een grotere kans op hoogteverschillen, een onregelmatige vloeropbouw en scheurvorming. Houd daarom zowel aan de lange zijden als aan de kopse kanten de voorgeschreven overlap aan.
Geen afstand houden tot opgaand werk
Leg de platen niet strak tegen opgaand werk. Zonder voldoende vrije ruimte kan de vloer bij krimp of uitzetting tegen de omliggende constructie drukken. Dit vergroot de kans op scheuren en kan bij een zwevende vloer contactbruggen veroorzaken, waardoor contactgeluid makkelijker wordt doorgegeven.
De vloer te vroeg belasten
De mortel heeft tijd nodig om voldoende sterkte op te bouwen. Belast je de vloer te vroeg, dan kunnen indrukken, scheuren of blijvende vervormingen ontstaan. Verwijder eventuele tijdelijke onderstempeling daarom pas wanneer de mortel voldoende is uitgehard en volg hiervoor het verwerkingsadvies van de mortelfabrikant.
Producten voor een zwaluwstaartvloer!
Advies nodig over het leggen van zwaluwstaartplaten?
Onze productspecialisten staan klaar om je te helpen met deskundig advies!
